Track & trace

In de jacht op zwartspaarders lukte het de Belastingdienst om alle transactiegegevens te bemachtigen van Nederlanders die betaalden met een betaalkaart van een buitenlandse bank. De betalingsgegevens werden drie jaar lang opgeslagen en konden naderhand gekoppeld worden aan klantgegevens van webwinkels of postorderbedrijven die adressen en andere informatie bewaren van hun klanten.

Het gemak waarmee de fiscus bij al die gegevens kon, verontrust Bas Filippini van Privacy First. Hij heeft geen goed woord over voor de methode die de Belastingdienst hanteert om zwartspaarders op te sporen. „Moet iedereen dadelijk achterom kijken bij elke betaling die je doet?” Filippini vreest dat overheden in hun ijver om belastingontduikers en criminelen op te sporen „de hele maatschappij in een elektronische gevangenis zetten”.

Daarom ijvert zijn stichting onder meer voor de bescherming van het fundamentele recht op anoniem betalen. Een recht dat aan alle kanten in het geding is, zo ziet Filippini met lede ogen aan. Neem de parkeermeters die in steeds meer gemeenten opduiken en die geen muntgeld meer accepteren. Filippini bereidt een proces voor tegen gemeenten die muntgeld weigeren. Maar zijn acties tegen de verdringing van cash uit het reguliere betalingsverkeer krijgen nog niet massaal bijval in Nederland. Van de potentiële gevaren, die Filippini schetst, liggen de meeste landgenoten niet wakker.

Steeds meer vooraanstaande economen pleiten voor een cashloze samenleving. En in Zweden denkt de politiek serieus na over een verbod op papiergeld.

Het is de criminalisering van cashgeld die Filippini dwars zit. „Bij de Belastingdienst en de FIOD leeft het hardnekkige misverstand dat zij criminaliteit voor 100 procent moeten oplossen. Maar dat betekent 100 procent controle en dan leef je niet meer in een rechtsstaat.” Bovendien zijn data te manipuleren en kunnen er fouten sluipen in de databases. „Wie zet de vinkjes achter je naam? Zo creëren we een bureaucratisch monster.”

Alles bij de bron; PrivacyFirst

Vóór Chelsea Manning, vóór Edward Snowden en vóór Wikileaks had je William (Bill) Binney. Binney werkte meer dan dertig jaar voor de NSA, tot hij in 2001 ontslag nam omdat de veiligheidsdienst een richting op ging waar hij het niet mee eens was – de richting van ongerichte, wereldwijde totaalsurveillance.

Afgelopen zondag was hij te gast bij de Amsterdam Privacy Conference. Het lukte hem om in anderhalf uur meer duidelijk te maken over de massaliteit, alomtegenwoordigheid en mogelijkheden van huidige surveillance dan alles wat ik er de afgelopen jaren over heb gelezen. Zijn verhaal over de ontwikkeling van de programma’s die nu alles in de wereld in de gaten houden, was bijna enger dan de surveillance zelf...

...Binney merkte in de jaren tachtig al de opkomst van informatietechnologie en het internet op, en begon met de ontwikkeling van een systeem dat later ThinThread genoemd zou worden.

ThinThread bleek zowel het hoogtepunt als de ondergang van zijn carrière. Het systeem kon alle metadata van communicatie wereldwijd opvangen, in een netwerk plaatsen, en er automatisch gevaarmeldingen uit trekken. Bovendien had het een ingebouwd systeem dat persoonsgegevens van waarschuwingsgevallen versleutelde, tot de melding was uitgezocht en een rechter toestemming had gegeven om de persoonsgegevens in te zien. Een soort ethische massasurveillance, dus. In 2001, drie weken voor 9/11, werd besloten om ThinThread te vervangen door een systeem dat slechter werkte, veel duurder was en geen ingebouwde privacybescherming had...

...Na de lezing was er maar één vraag die ik hem wilde stellen: is menselijk gedrag echt zo makkelijk te voorspellen? Kan je aan de hand van iemands metadata over telefoongesprekken, emails en banktransacties echt zo goed vaststellen wat hij van plan is? Binney, met twinkelende ogen: “Yes.”

Het engste aan het hele praatje vond ik niet de massasurveillance, niet het feit dat de NSA in plaats van metadata nu gewoon alle data verwerkt, analyseert en ongeanonimiseerd opslaat, niet dat dit in de jaren negentig al mogelijk was en nu waarschijnlijk duizend keer geavanceerder is. Ik vond het allerengste die volledig overtuigde “yes” uit de mond van iemand met dertig jaar ervaring met dataspionage en -analyse. 

...Binney liet me zien dat massasurveillance niet een soort gezichtsloze, ongrijpbare entiteit is die aan de hand van koude data oordelen velt over mensen. Er zitten mensen achter die bepalen welke datapatronen niet oké zijn, en welke wel. Mensen met vooroordelen, met gebreken, met politieke voorkeuren. Binney plakte voor mij een gezicht op een tot dusver abstract concept.

In wezen ben ik dus niet bang voor massasurveillance an sich, ik ben bang voor de Bill Binney's, de mensen die bepalen wanneer je goed of slecht bent aan de hand van je data – wanneer je de moeite waard bent om in de gaten gehouden te worden, en wanneer niet (en dan toch wel je gegevens opslaan, gewoon voor de zekerheid). Want hoe objectief algoritmes ook lijken, uiteindelijk zijn het altijd mensen die de algoritmes leren wat gewenst of ongewenst is. En mensen zijn eng.

Alles bij de bron; MBVice [thnx-2-Luc]

Browsers onthouden veel van je surfgedrag, slaan overal cookies op en bewaren waar je geweest bent. Als je dit niet wilt, kun je de incognitomodus van de browser gebruiken of de sporen verwijderen. Dit laatste gaan we automatiseren, zodat je sporen automatisch verdwijnen zodra je je browser afsluit...

...Stap 04: Handmatig

Uiteraard hoef je het schoonmaken niet te automatiseren. De geschiedenis en andere persoonlijke gegevens kun je in Firefox, Chrome en Internet Explorer ook handmatig verwijderen. In deze browsers werkt de toetscombinatie Ctrl+Shift+Del om je browsercache snel leeg te maken.

Alles bij de bron; CompTotaal

Facebook gaat zich nog verder verdiepen in zoekopdrachten, wat simpelweg betekent dat de zoek-functie krachtiger wordt. De functie leunt sterk op de contacten en 'likes'.

Facebook Search moet daarvoor 2 biljoen berichten indexeren over het hele sociale netwerk. Het nieuwe zoeken zal eerst proberen bronnen met 'autoriteit' te tonen, zoals nieuwsberichten die gedeeld zijn via het netwerk. Daarna wordt het minder specifiek en zal de gebruiker zien wat vrienden zeggen, welke iets in de trant van de zoekopdracht ge-liked hebben of ergens commentaar geleverd hebben en als laatste zullen openbare posts van vreemden zichtbaar worden.

Met de gewijzigde zoekfunctie moet het makkelijker zijn om trending verhalen, breaking nieuws en het nu beter te volgen, aldus een product-manager van Facebook op The Verge. Het hele idee is dat door al die informatie te groeperen, het 'heel makkelijk moet zijn om het volledige verhaal te krijgen'. Facebook wil het 'heel makkelijk maken' om de verschillende denkbeelden van 'verschillende mensen in een verhaal te krijgen'.

Alles bij de bron; Tweakers

Bedrijven als Facebook en Google vergaren constant nieuwe informatie over je. Via de informatie die jij invult op je profiel tot aan de pagina’s die je ‘leuk vindt’ en zoektermen die je invult. Deze informatie is vrij gemakkelijk op te vragen. Hoe je dat doet vertelde ik je al in dit artikel. Met deze informatie proberen Google en Facebook een profiel op te stellen dat handig is voor het toe spitsen van advertenties. Mocht je je toch irriteren aan deze advertenties, dan zijn adblockers een snelle en makkelijke oplossing.

Adblockers zorgen er echter niet voor dat bedrijven als Google en Facebook stoppen met het vergaren van informatie over jou. Daarnaast zijn zij niet de enige die veelvuldig informatie over jou verzamelen. Alle Nederlanders krijgen volgens de Correspondent een score toegekend door de overheid en bedrijven. Zij plakken er een mooie stempel op: de ‘scorebordsamenleving’. Die scorebordsameleving komt goed naar voren in bijvoorbeeld het platform ‘Heel Holland Transparant’. Daar kun je profielen van de consument bekijken die opgesteld zijn met behulp van openbare data. Dit gebeurt zonder dat de consument dit door heeft.

Als voorbeeld wordt het verstrekken van leningen gegeven. Dat gebeurt aan de hand van telefoongegevens. Met behulp van een computersysteem krijgen banken inzicht in een database met de bel-geschiedenis van 10.000 telefoonabonnees. Daarnaast hebben ze een dataset met het kredietverleden van die mensen. Deze twee databases worden door de computer vergeleken. Zo komt het programma erachter wat de overeenkomsten zijn tussen mensen die hun schulden niet aflossen. De computer komt met het antwoord dat mensen die ’s avonds laat veel bellen, minder vaak hun leningen afbetalen.

Ben jij moederskindje en bel je haar elke avond laat om haar welterusten te wensen, dan word je bestempeld als iemand met een negatievere score bij het verstrekken van een lening. Zelfs als je een inkomen hebt van €10.000 per maand en nog nooit een lening hebt aangevraagd. Want: het algoritme bepaalt...

...Om ervoor te zorgen dat niemand (lees: zo weinig mogelijk) mensen achter jouw gegevens komen geven we een paar handige opties. Ten eerste is het gebruik van een beveiligde internetverbinding een eerste stap voor het beveiligen van je persoonlijke gegevens. Door middel van bijvoorbeeld de Veiltower worden jouw persoonlijke gegevens hier tegen beschermd. De Veiltower is een router (LAN en Wi-FI), firewall, VPN en anti-virus in een voor (mobiel) internetgebruik. Hierdoor is het voor hackers onmogelijk om aan jouw persoonlijke informatie te komen en is je identiteit afgeschermd.

Daarnaast wordt vaak het advies gegeven om social media te verwijderen en op apps niet in te loggen met, bijvoorbeeld, je Facebook-profiel. Wil je weten hoe je jouw andere social media profielen moet verwijderen? Kijk dan even op deze site.

Nog veel meer bij de bron; NumRush

Hunted is een nieuw Brits televisieformat, dat in Engeland al een groot succes is. In het programma slaan veertien mensen 28 dagen vrijwillig op de vlucht. Ze moeten (binnen de landsgrenzen) uit handen zien te blijven van een team van speurneuzen, dat bestaat uit (ex-)politiemensen, hackers en andere 'zoekspecialisten'.

Laurens Drillich van Endemol: ,,Daarvoor krijgen zij toegang tot tal van hulpmiddelen. Denk aan gegevens van telefoonaanbieders, beveiligingscamera's en banken. Uiteraard geven de deelnemers daar hun toestemming voor, net als dat we ook met allerlei instanties in gesprek gaan om zoveel mogelijk gegevens boven water te krijgen. Het is natuurlijk niet de bedoeling dat mensen in het programma de wet overtreden."

Volgens hem sluit Hunted goed aan bij deze tijd. ,,Veiligheid wordt steeds belangrijker en dat botst regelmatig met onze privacy. Het argument in de discussie is altijd dat als je niets fout doet, je ook niets hoeft te verbergen. Maar willen we dat wel, dat overheden, maar ook kwaadwillenden, alles van ons kunnen weten? Is het überhaupt nog wel mogelijk om onzichtbaar blijven? Wij dagen mensen uit om dat 28 dagen vol te houden. En dat levert bovenal spannende televisie op!"

Hoewel Hunted een echte afvalrace (van vermoedelijk acht afleveringen) is, krijgt de winnaar geen prijs. ,,Het gaat om de eer", aldus Drilich. Of er daadwerkelijk een Nederlandse variant komt is nu nog niet bekend.

Alles bij de bron; Telegraaf

De firma DongleApps uit Oudenaarde heeft een toestel ontwikkeld dat ouders onmiddellijk via mail of sms meldt wanneer hun kind te snel rijdt. Dat melden de ontwikkelaars. Het toestelletje, de 'RookieDongle', wordt ingeplugd in de OBD-poort van een wagen en is via ingebouwde GPS en mobiele verbinding altijd verbonden met de cloud.

De RookieDongle registreert tijdstippen, posities en snelheden van (jonge) bestuurders en vergelijkt die in real time met de geldende snelheidslimiet. Wanneer de limiet overschreden wordt, ontvangen de ouders meteen een mail of sms. Zij kunnen via smartphone, tablet of computer ook steeds nagaan waar hun kind zich bevindt. Toch is er ook een soort privacymodus voorzien die al die info voor de ouders verbergt, zolang er geen snelheidsoverschrijdingen gebeuren.

Het toestel genereert ook rapporten waarmee ouders naar de verzekeringsmaatschappij kunnen gaan om een betere polis te onderhandelen. "Het rijgedrag van zoon of dochter is immers perfect aan te tonen", klinkt het.

Alles bij de bron; HLN [Thnx-2-Luc]

Wil jij te allen tijde kunnen checken waar je kind uithangt? Dat kan met dit zendertje, dat je bijvoorbeeld in de tas van je kind kan stoppen. Zo volg je via je smartphone elke stap die hij zet. 'Nooit meer ongerust met de Spotter gps tracker', adverteert de producent van het apparaatje.

De gps​ tracker is tegenwoordig gewoon verkrijgbaar als winkels als Kruidvat. Met behulp van de zender weet je altijd precies waar je kind is en kun je  in geval van nood contact maken. Maar wat veel ouders zich niet realiseren, is dat alle gegevens van jouw kind ook ergens worden bijgehouden, zegt privacy jurist Peter Kager.

"Als je zo'n tracker aanschaft, dan zit daar een aanbieder achter die via de app van de tracker alle gps coördinaten van je kind bijhoudt." Stel je voor dat die gegevens in handen komen van de verkeerde persoon, denk aan ouders in een vechtscheiding, of aan wraakzuchtige schoolgenoten: daar zit je als ouder toch niet op te wachten, aldus Kager. 

Daarnaast moet je ook nadenken over de privacy van je kind, zegt Kager. "Jij beslist als ouder wat in het belang van het kind, maar ook over zijn privacy. Zo'n gps tracker zoekt wel de grenzen op. Het is aan de ouders om een goede afweging te maken, is een tracker geoorloofd? Peter snapt dat het handig kan zijn. "Als je 8-jarige kind voor het eerst alleen naar een sportles gaat en je bent bang dat hij verdwaald, dan is het een uitkomst. Maar denk toch goed na voordat je zo'n tracker koopt", zegt Kager. "Waar wil je het voor gebruiken? En rechtvaardigt mijn angst het om dit te gebruiken? Ga er in elk geval voorzichtig mee om."

Alles bij de bron; RTL

Abonneer je nu op onze wekelijkse nieuwsbrief!
captcha