‘Bij mij mogen ze langskomen, ik heb niets te verbergen’, zegt Cor de Geus (61). De beheerder van de speeltuin in de Rotterdamse wijk Hillesluis, met stevige getatoeëerde armen, ontvangt deze avond in zijn honk tientallen wijkbewoners die meedoen aan een protestbijeenkomst van Vakbond FNV. ­Tegen SyRI, een omstreden middel ­tegen fraude waarmee de bewoners van Hillesluis en Bloemhof worden onderzocht.

De overheid legt daarvoor alle bestanden bij elkaar van onder meer de belasting en uitkeringsinstanties. Een algoritme bepaalt vervolgens welke adressen een verhoogd risico op fraude laten zien. 

De Geus is het eens met de protestactie. ‘De manier waarop kan niet. Ze drukken op een knopje van de computer en er rollen adressen uit, van mensen die dan opeens verdacht zijn. Dat kunnen personen zijn die dingen doen die het daglicht niet kunnen verdragen. Maar er kan ook per abuis een dame van 85 uitkomen, die schrikt zich rot.’...

...Ondertussen neemt het verzet tegen de methode toe. Die is niet transparant omdat de overheid niet bekendmaakt met welk risicomodel zij rekent, zeggen de tegenstanders. En wat gebeurt er met de resultaten? En waarom wordt alleen op arme wijken een dergelijk sleepnet losgelaten, dat de privacy schaadt, en niet ook bijvoorbeeld op de Zuidas?

FNV is een van de organisaties die vinden dat de methode ontoelaatbaar is. FNV-bestuurder Maureen van der Pligt: ‘Veel bewoners bleken helemaal niet te ­weten dat hun gegevens zijn onderzocht. Het is niet eerlijk dat alleen deze wijken worden onderzocht. Het is toch erg dat maar liefst 10 procent van de adressen als verdacht wordt bestempeld? Een klein foutje van de computer kan mensen in grote problemen brengen.’

Zo’n fout is tenslotte ook gemaakt bij een gastouderbureau in Eindhoven, waar op basis van onjuiste informatie de Belastingdienst de toeslagen van vele ouders onterecht introk – die allemaal een dubbele nationaliteit hadden. 

Alles bij de bron; Volkskrant


 

Het omstreden risico-indicatiesysteem SyRI dat gemeenten kunnen gebruiken om fraude op te sporen, lijkt uit te lopen op een mislukking. Met het systeem, dat volgens tegenstanders inbreuk maakt op de privacy, is sinds de opname in de wet ervan in 2014 nog niet één geval van fraude opgespoord. Dit blijkt uit een inventarisatie van de Volkskrant.

Door het gebruik van SyRI kunnen gemeenten een algoritme loslaten op databestanden van bewoners van ‘probleemwijken’. Zo kunnen gegevens worden gekoppeld over arbeid, detentie, belastingen, vastgoedbezit, handel, huisvesting, inburgering, onderwijs en pensioen. En over schulden, uitkeringen, toeslagen, vergunningen en de zorgverzekering. Het systeem bepaalt zo welke adressen volgens het gebruikte rekenmodel een verhoogd risico op fraude of misbruik hebben...

...In januari 2018 daagde een coalitie van tegenstanders de Staat voor de rechter vanwege de inzet van SyRI; onder meer het Platform Bescherming Burgerrechten, het Nederlands Juristencomité voor de Mensenrechten, de landelijke Cliëntenraad en auteurs Tommy Wieringa en Maxim Februari. Vakbond FNV sloot zich aan. Komende 29 oktober is de eerste zitting van deze bodemprocedure in de rechtbank Den Haag.

Vijf keer hebben gemeenten tot nog toe ministeriële goedkeuring gekregen voor een dergelijk onderzoek: Eindhoven, Capelle aan den IJssel, Haarlem en Rotterdam maar in geen van die gemeenten is met de algoritme-methode tot nog toe een enkel fraudegeval opgespoord. Technische problemen, verkeerd aangeleverde data en discussie over de manier waarop het onderzoek moest worden uitgevoerd, leidden tot vertragingen. 

De enige keer dat er daadwerkelijk via SyRI verkregen adressen nader zijn onderzocht, in Capelle aan den IJssel, bleek die informatie al bekend of inmiddels achterhaald.

Alles bij de bron; Volkskrant



 

Volgens Roland van Zetten, voormalig HEMA topman, lijden retailers aan verzamelwoede als het gaat om data. ‘Klanten moeten die data eigenlijk zelf ownen en soms uitlenen voor geld.’ 

Vergeleken met andere landen, waaronder met name China, komt technologisch gedreven personalisatie nog maar weinig voor in Nederland retailland. Volgens Van Zetten zijn Hollanders echter best te porren voor gerichte informatie en persoonlijke deals op bijvoorbeeld hun smartphones.

Voor hun vertrouwen zou het goed zijn als consumenten zelf eigenaar van hun gegevens blijven, schetste hij, terwijl ze nu geen winkel of webwinkel kunnen betreden zonder dat ernaar wordt gehengeld. ‘Ik geloof dat het ook die kant op zal gaan. Dat klanten hun gegevens niet afstaan, maar er alleen tijdelijk toegang toe geven', waarmee ze zich direct ontvankelijk verklaren voor aanbiedingen. 

Van Zetten voorziet dat consumenten straks direct of indirect betaald krijgen voor de profieltoegang. ‘Bijvoorbeeld korting op een kledingstuk als ze hun exacte maatcombinaties kenbaar maken.’ Zo blijft de klant aan zet en wordt hijzelf beloond voor de inzage die hij biedt.

Alles bij de bron; Twinkle


 

China wil een systeem invoeren waarbij elke burger publiekelijk een score krijgt op basis van zijn moreel, politiek en financieel gedrag. Veel Chinese burgers vinden het best...

...En de relevantie van vragen over het sociale kredietsysteem ontgaat hen. Zeggen buitenlandse media dat de overheid bouwt aan een almachtig surveillancesysteem dat burgers van al hun individuele vrijheden berooft? Nou, dat is dan voor rekening van de buitenlandse media, haha!

In 2020 moet het systeem landelijk zijn ingevoerd, bepaalde de Chinese overheid in 2014 en beoogt de kredietwaardigheid van bedrijven en individuen in kaart te brengen. Het systeem ziet ook toe op sociaal en maatschappelijk gedrag. Als dat ingaat tegen door de staat gestelde normen, krijg je een lagere sociale kredietscore. Gedrag wordt beoordeeld op basis van zo veel mogelijk data uit zo veel mogelijk bronnen. 

Steeds meer instanties en bedrijven verzamelen informatie op steeds meer plekken. Je kunt alleen een treinkaartje kopen als je je identiteitsbewijs laat zien, en voordat je in de trein stapt ben je al een paar keer gefotografeerd. China werkt ook aan een database voor stemmen, zodat mensen via hun telefoongesprekken kunnen worden geïdentificeerd. Het streven is een alomvattend, geïntegreerd systeem waarbij iedereen individueel punten verdient of kwijtraakt.

China verandert steeds meer in een surveillancestaat. In 2017 ging 6,1 procent van het nationale budget naar interne veiligheid. Dat is zo’n 20 procent meer dan wat China aan defensie uitgeeft. De verschillende surveillancesystemen kunnen het sociale kredietsysteem steeds meer voeden. Het kredietsysteem kan op zijn beurt weer input leveren aan de surveillancesystemen.

Lees alles bij de bron; NRC


 

Een hogere premie voor een hypotheek omdat je gedrag op sociale media suggereert dat je niet zo best met geld omgaat? Dat moet niet meer kunnen, vindt minister Sander Dekker voor Rechtsbescherming. Hij wil de vorig jaar ingevoerde privacywetgeving aanscherpen om het gebruik van dit soort profilering verder aan banden te leggen. 

Profilering van klanten op basis van uitgebreide datasets is in opkomst, nu bedrijven op grote schaal gegevens van burgers kunnen verzamelen en verwerken. Zo berichtte weekblad De Groene in 2017 al dat incassokantoren kredietwaardigheid bepalen van miljoenen Nederlanders, waarbij onder meer tikfouten en woonplaats werden meegewogen als indicatie of iemand een wanbetaler is. De Volkskrant berichtte vorig jaar over AdviceRobo, een bedrijf dat banken aanbiedt om mede op basis van het sociale mediagedrag van mensen te bepalen hoeveel iemand mag lenen.

De inzet van dit soort profilering om bijvoorbeeld een klant uit te sluiten, vindt het kabinet ongewenst. ‘Logisch dat een autoverzekeringsmaatschappij zegt: als je twee keer een aanrijding veroorzaakt, wordt de premie hoger’, aldus minister Dekker. ‘Het is anders als bijvoorbeeld op basis van wie je vrienden zijn op sociale media of welke plaatsen je bezoekt wordt beslist dat je meer moet betalen voor een verzekering. Dat willen we indammen.’

Alles bij de bron; Volkskrant


 

Al in 2014 kwam ING met het idee om betaalgegevens van klanten te gebruiken om gepersonaliseerde advertenties te verkopen. Het plan stuitte, terecht, op een storm van kritiek vanwege privacybezwaren. Ten slotte trok ING het plan wijselijk in.

Een aantal jaar en een aantal spraakmakende privacyschandalen verder probeert de ING het opnieuw. In de tussentijd zijn er alleen maar meer argumenten bijgekomen om weerstand te bieden tegen dit plan. Dankzij het boek The Age of Surveillance Capitalism van Shoshana Zuboff weten we bovendien beter hoe we deze zorgwekkende ontwikkeling kunnen duiden.

Een bank die de betaalgegevens van klanten analyseert om op basis daarvan advertenties aan te bieden is een perfecte illustratie van Zuboffs thema. Bedrijven slagen er via een „parasitaire economische logica” in om een extra bron van inkomsten aan te boren die als het ware meelift op de originele inkomstenbron.

Het is ongeloofwaardig als ING zegt dat klanten zelf vragen om „getarget” te worden. Zeggen dat zulke advertenties „handig voor de klant” zijn, is hetzelfde misleidende taalgebruik dat Google en Facebook hanteren om privacyschendingen om commercieel gewin te maskeren.

Het is meer dan terecht dat de Autoriteit Persoonsgegevens heeft aangegeven dit voorstel te onderzoeken. Dan wordt duidelijk of de AP kan of wil ingrijpen in het oprukkende surveillance-kapitalisme. Nu het nog kan, moeten we deze ontwikkeling in de kiem smoren. 

Alles bij de bron; NRC


 

De Consumentenbond heeft zware kritiek op het plan van ING om de betalingsgegevens van zijn klanten binnenkort te gaan gebruiken voor persoonlijke reclame. 

De mogelijkheid om gepersonaliseerde aanbiedingen te doen, staat in de nieuwe privacyverklaring van ING. „Als mensen bijvoorbeeld kinderbijslag ontvangen, kunnen we ze wijzen op een spaarrekening voor kinderen”, zegt een woordvoerder van de bank. Een andere toepassing is bijvoorbeeld reclame voor reisverzekeringen als iemand pint in het buitenland.

De ING-woordvoerder stelt dat klanten niet hoeven te vrezen dat hun betaalinformatie weglekt. „Er is nog geen sprake van het delen van informatie met derde partijen.”

Uit de privacyverklaringen bij de overige banken, blijkt dat het beleid van ING helemaal niet nieuw is. Rabobank, ABN Amro, SNS, ASN, Regiobank en Triodos gebruiken namelijk ook gegevens van klanten om hen aanbiedingen te doen. Rabobank voerde deze aanvulling al meer dan een jaar geleden door in het privacybeleid. Ook hier moeten klanten zelf contact met de bank opnemen om dit uit te zetten.

„Wij hebben twijfels of het plan voldoet aan de privacywetgeving”, zegt woordvoerder Gerard Spierenburg van de Consumentenbond. „Als ING die betalingsgegevens van klanten wil gebruiken, moet er sprake zijn van een gerechtvaardigd belang. Daarvan is hier geen sprake. ING heeft die gegevens niet nodig voor hun primaire processen, zoals het beheren van geld. Zij willen ze gebruiken om meer producten te verkopen. Voor marketing dus”.

Wie niet op de nieuwe reclame zit te wachten, kan volgens de woordvoerder bij het internetbankieren deze optie uitschakelen of een mail sturen.

Ook deze zogenaamde ’opt-out-methode’ is volgens Spierenburg mogelijk in strijd met de regelgeving. „Er moet een noodzakelijkheid zijn. Met andere woorden: kan je dit op een minder nadelige manier doen? Dat kan heel makkelijk door klanten toestemming te vragen of je hun betaalgegevens mag gebruiken voor reclame. Nu moeten ze zich er dus zelf voor afmelden.”

Alles bij de bron; Telegraaf


 

Het SyRI-onderzoek in de Haarlemse buurt Schalkwijk is gestaakt, zo laat de gemeente desgevraagd weten. Het Ministerie van Sociale Zaken heeft het onderzoek afgelopen maart stopgezet omdat het niet meer binnen de wettelijke termijnen kon worden uitgevoerd. 

Volgens de aankondiging van het onderzoek zouden gegevens uit de bestanden van de gemeente, de Belastingdienst, het UWV, de Sociale Verzekeringsbank, de Immigratie- en Naturalisatiedienst en de Inspectie SZW worden gekoppeld en vergeleken op “onwaarschijnlijke combinaties van gegevens”, die volgens de risico-analyse van SyRI kunnen duiden op uitkeringsfraude, belastingfraude, illegale bewoning en bebouwing, illegale bedrijfsactiviteiten en tot slot overlastgevende situaties en daarmee samenhangende misstanden.

Volgens de gemeente Haarlem is het onderzoek stopgezet voordat er gegevens tussen de deelnemende partijen werden uitgewisseld. De risico-analyse waarmee uit de gekoppelde data risicomeldingen over burgers of adressen worden gegenereerd, is daarmee achterwege gebleven. Er zijn dus geen burgers uit de Haarlemse wijk in het Register Risicomeldingen van SyRI opgenomen...

...Sinds de werkwijze van het Systeem Risico Indicatie vastligt in de wet, vinden er opvallend minder onderzoeken plaats dan in de jaren ervoor, toen de inzet van SyRI zonder wettelijke basis plaatsvond. Een onderzoeksrapport van de WRR meldt dat in de periode 2010-2014 21 SyRI-onderzoeken werden uitgevoerd; sinds de wettelijke invoering eind 2014 zijn er in diezelfde tijdspanne slechts 5 SyRI-onderzoeken gestart, waarvan er 2 (Haarlem Schalkwijk en Rotterdam Afrikaanderwijk) voortijdig zijn gestopt en 1 (Rotterdam Bloemhof & Hillesluis) al sinds oktober 2018 stil ligt.

Alles bij de bron; BijVoorbaatVerd8


 

Abonneer je nu op onze wekelijkse nieuwsbrief!
captcha